Ο Λαβύρινθος ενός Χρέους


 

Στον Λαβύρινθο ενός χρέους και το τέλος του παγκόσμιου Μινώταυρου

Τι έφταιξε τελικά; Η απληστία; Οι πολιτικοί; Οι τράπεζες; Εμείς οι ίδιοι; Πολλά έφταιξαν και δύσκολα κάποιος μπορεί να πείσει ότι δεν προσέθεσε κι εκείνος το λιθαράκι του στο οικοδόμημα της Κρίσης. Όμως όλα αυτά είναι υποσημειώσεις σε ένα μεγαλοπρεπέστερο, σχεδόν μυθολογικό, δράμα. Ένα οικουμενικό έπος, οι ρίζες του οποίου ξεκινούν στη Μεγάλη Ύφεση του 1929, προτού επεκταθούν στη δεκαετία του 70. Τότε ήταν που, όπως οι Αθηναίοι είχαν αναγκαστεί να τρέφουν με απαίσιους «φόρους υποτέλειας» το έγκλειστο στο Λαβύρινθο κτήνος, έτσι κι ο υπόλοιπος κόσμος άρχισε να χρηματοδοτεί τον αδηφάγο Παγκόσμιο Μινώταυρο – τα αμερικανικά ελλείμματα. Τώρα, από τα ερημωμένα μαγαζιά στους δρόμους των ελληνικών πόλεων μέχρι τις μεγαλεπήβολες συζητήσεις στα κέντρα της αμήχανης διεθνούς εξουσίας, όπου και να κοιτάξουμε, βλέπουμε τις επιπτώσεις του θανάσιμου τραυματισμού, εν έτει 2008, του Παγκόσμιου Μινώταυρου. Ο Παγκόσμιος Μινώταυρος αφηγείται τα πραγματικά αίτια που επέβαλαν την Κρίση σε ολόκληρο τον πλανήτη και τα οποία, αν παραμείνουν κρυφά, ελαχιστοποιούν τις δυνατότητές μας ως Έλληνες, ως Ευρωπαίοι, να πάρουμε τις τύχες του τόπου στα χέρια μας. Το βιβλίο μας καλεί να σκεφτόμαστε οικουμενικά ώστε να μπορούμε να κρίνουμε τα της πολιτείας μας, να δρούμε τοπικά, να βελτιώνουμε ό,τι μπορούμε γύρω μας. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

«Το βιβλίο αυτό είναι μια από εκείνες τις πολύ σπάνιες εκδόσεις για την οποία μπορεί κανείς να πει ότι είναι επείγουσα, έγκαιρη και απολύτως απαραίτητη». (Terry Eagleton)

«Εάν θέλετε να μάθετε πόσο σοβαρή είναι η σημερινή Κρίση, διαβάστε αυτό το βιβλίο. Με μεγάλη ευγλωττία, ο Γιάνης Βαρουφάκης επιχειρηματολογεί ότι τα σύγχρονα οικονομικά προβλήματα σχετίζονται με αναδυόμενα ρήγματα στο διεθνές νομισματικό σύστημα. Οι ΗΠΑ (ο Μινώταυρος) κάποτε διαχειρίζονταν το διεθνές νομισματικό σύστημα. Όχι πια. Κι αυτό σημαίνει ότι δεν υφίσταται πλέον ένας μηχανισμός ανακύκλωσης πλεονασμάτων που να σταθεροποιεί την παγκόσμια οικονομία. Ο «ελέφαντας στο δωμάτιο», να το πω έτσι, είναι ένας παραπαίων Μινώταυρος…» (Shaun Hargreaves-Heap, Πανεπιστήμιο του East Anglia)

«Το βιβλίο το έγραψα γιατί πιστεύω ότι έχω προσεγγίσει κάπως τις αιτίες που προκάλεσαν την κρίση. Ο Παγκόσμιος Μινώταυρος είναι ένα καταστάλαγμα 25 ετών συζητήσεων και προβληματισμών. Από τότε που ξέσπασε η κρίση λέω και ξαναλέω ότι ελληνική κρίση δεν υπάρχει παρά μόνο παγκόσμια. Είναι σαν να λέμε ότι το 1930 υπήρχε η κρίση του Οχάιο. Το Οχάιο όντως επλήγη από την κρίση, αλλά αυτό ήταν αποτέλεσμα της γενικότερης Μεγάλης Ύφεσης. Πρέπει να είσαι πολύ επαρχιώτης για να πιστεύεις ότι είναι δική σου η κρίση. Αυτό συμβαίνει και στην Ελλάδα. Όταν τα πράγματα πάνε καλά, θεωρούμε ότι είμαστε οι πρώτοι. Όταν είναι άσχημα, κάνουμε τους σπουδαίους, ότι πάλι εμείς ευθυνόμαστε για όλα. Δεν είμαστε, όμως, τόσο σπουδαίοι. Δεν ευθύνεται η Ελλάδα για τα δεινά της Ευρώπης και το φαινόμενο ή θα το καταλάβουμε συνολικά ή δεν θα το κατανοήσουμε καθόλου.» (Γ. Βαρουφάκης στη Lifo, 14/3/2012)

Περιεχόμενα

Προλεγόμενα
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Το Ορόσημο του 2008
Έξι Ερμηνείες για το τι Συνέβη
Η Πρόκληση της Παράλλαξης και ο Παγκόσμιος Μινώταυρος
Ο Παγκόσμιος Μινώταυρος: Μια Πρώτη Ματιά
Παράρτημα Κεφαλαίου 1: Τρεις Τοξικές Θεωρίες που Θεμελίωσαν το Οικονομικό Γίγνεσθαι πριν από το 2008
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ
Τα Δύο Μεγάλα Άλματα Προς τα Εμπρός
Το Μυστικό του Condorcet στην Εποχή του Κεφαλαίου
Το Παράδοξο της Επιτυχίας και οι Λυτρωτικές Κρίσεις
Η Γένεση του Κραχ: Ο Ρόλος του Χρήματος, της Πίστης και των Τραπεζών
1929
Ο Μίδας Χάνει το Χάρισμά του: Η Κατάρρευση του Κανόνα του Χρυσού
Οι Δύο Δαίμονες του Καπιταλισμού και το Παράδοξο της Προφητείας
Στοιχειωμένα Μηχανήματα και η Οικονομική Σημασία της Ελευθερίας
Επίλογος: Η Επώαση του Παγκόσμιου Σχεδίου
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
ΤΟ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΣΧΕΔΙΟ
Η Μοναδική Ευκαιρία
Bretton Woods
Η Χαμένη Ευκαιρία
Η Ανάσταση των Ηττημένων
Το Σχέδιο Marshall για τη Δολαριοποίηση της Ευρώπης και την Επανένταξη της Γερμανίας
Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ιαπωνικό Θαύμα
Η Γεωπολιτική Ιδεολογία του Παγκόσμιου Σχεδίου
Το Παγκόσμιο Σχέδιο και η Εγχώρια Πολιτική Των ΗΠΑ
Συμπέρασμα: Η Χρυσή Εποχή του Καπιταλισμού
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
Ο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΜΙΝΩΤΑΥΡΟΣ
Η Αχίλλειος Πτέρνα του Παγκόσμιου Σχεδίου
Το Παγκόσμιο Σχέδιο Καταρρέει
Η Μεταβατική Περίοδος: Πετρελαϊκές Κρίσεις, Στασιμοπληθωρισμός και η Άνοδος των Επιτοκίων
Το Περιβάλλον στο Οποίο θα Γεννιόταν
Ύστερα από Λίγο ο Μινώταυρος
Ο Παγκόσμιος Μινώταυρος
Οι Τέσσερις Χάρες του Μινώταυρου
Ένας Πολύ Περίεργος Παγκόσμιος Μηχανισμός
Ανακύκλωσης Πλεονασμάτων
Επίλογος: Οι Μέρες Δόξας του Παγκόσμιου Μινώταυρου
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5
ΟΙ ΘΕΡΑΠΑΙΝΙΔΕΣ ΤΟΥ ΚΤΗΝΟΥΣ
Οι Υμνητές του Μινώταυρου
Θεραπαινίδα Πρώτη: Ο Πυρετός των Εξαγορών – Η Wall Street Δημιουργεί Νέες Μεταφυσικές Αξίες
Θεραπαινίδα Δεύτερη: Η Ιδεολογία του Φτηνού στην Εποχή των Υπερβολών – Το Φαινόμενο της Wal Mart
Θεραπαινίδα Τρίτη: Στοιχειωμένα Σπίτια, Τοξικό Χρήμα – Η Wall Street Γεννάει το Δικό της Ιδιωτικό Χρήμα
Θεραπαινίδα Τέταρτη: Τοξικές Θεωρίες, Μέρος Α – Ο Μύθος της Διάχυσης και τα Οικονομικά της Προσφοράς
Θεραπαινίδα Πέμπτη: Τοξικές Θεωρίες, Μέρος Β – Οικονομική Θεωρία και Λοιπές Πλάνες
Επίλογος: Τα Πρώτα Σημάδια
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6
ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗ
Πύργοι από Σπίρτα, Άμμο και Ιδιωτικό Χρήμα: Διαφορές και Ομοιότητες
Το Χρονικό Ενός Προαναγγελθέντος Κραχ: Credit Crunch, Επιδημία Πτωχεύσεων και η Κρατικοποίηση των Πάντων
Μετά το 2008 – Τα Χωρίς Τέλος Επακόλουθα
Επί της Ουσίας
Επίλογος: Η Διολίσθηση προς την Πτωχοτραπεζοκρατία
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7
ΟΙ ΘΕΡΑΠΑΙΝΙΔΕΣ ΑΝΤΕΠΙΤΙΘΕΝΤΑΙ
«With a Little Help From My Friends»: Το Σχέδιο Geither-Summers
Η Ευρωπαϊκή Εκδοχή του Σχεδίου Geither-Summers
Δαγκώνοντας το Χέρι που τους Έσωσε: Η πιο Αχρεία Θεραπαινίδα Αποθρασύνεται
Η Επιστροφή του Αρπακτικού Κράτους, των Τοξικών Οικονομικών Θεωριών και της Περίεργης Τραγωδίας του Φονταμενταλισμού της Αγοράς
Επίλογος: Το Κακόν Αμιγές Καλού
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8
Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΤΟΥ ΜΙΝΩΤΑΥΡΟΥ: Ο ΔΥΩΝ ΗΛΙΟΣ, ΟΙ ΠΛΗΓΩΜΕΝΕΣ ΤΙΓΡΕΙΣ, Η ΑΜΗΧΑΝΗ ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ Ο ΑΓΧΩΜΕΝΟΣ ΔΡΑΚΟΣ
Ο Δύων Ήλιος: Οι Χαμένες Δεκαετίες της Ιαπωνίας
Πληγωμένες Τίγρεις: Η Καθίζηση της Νοτιοανατολικής Ασίας
Η Ευρώπη της Γερμανίας
Η Επανένωση της Γερμανίας και η Παγκόσμια Σημασία της
Τα Νέα Ρούχα του Αυτοκράτορα Μάρκου
Το Κραχ του 2008 Αποκαλύπτει τη Γύμνια του Νέου Αυτοκράτορα
Πρώτα ως Ιστορία, Αργότερα ως Φάρσα: Η Διάσωση των Ευρωπαϊκών Τραπεζών
Δαναοί Χρέη Φέροντες
Καταδικασμένοι Ορειβάτες
Γιατί η Ευρώπη Αμφιταλαντεύεται Αμήχανα, Όταν η Κρίση Μπορεί να Επιλυθεί Απλά και Γρήγορα;
Ο Δράκος Ανοίγει τα Φτερά του και, στη Συνέχεια, Καταποντίζεται στο Άγχος
Επίλογος: Ανάμεσα στην Πτωχοτραπεζοκρατία της Δύσης και την Εύθραυστη Ισχύ της Ανατολής
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9
ΕΝΑ ΜΕΛΛΟΝ ΧΩΡΙΣ ΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΜΙΝΩΤΑΥΡΟ;
Οι Διαμορφωτές της Ιστορίας
Αυτοσυγκράτηση και το Παράδοξο της Επιτυχίας
Μπορεί να Επιβιώσει ο Παγκόσμιος Μινώταυρος;
Στο Λαβύρινθο Άνευ Μινώταυρου
Ο Μηχανισμός που Λείπει
Και Τώρα Τι;
Αναγνώσματα
Βιβλιογραφία

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ  ΜΙΝΩΤΑΥΡΟΣ

Το βιβλίο του καθηγητή  κυκλοφόρησε και στα Γερμανικά (εκδόσεις Κunstmann, 2012 σελίδες287)

Στην ιστοσελίδα  του Thomas Fricke «Wirtschaftswunder»  υπάρχει η παράθεση στα γερμανικά  της  μεστής  σύνοψης   που έχουν διατυπώσει οι συνεργάτες του  «get abstract»   ( είναι η πιό πλήρης βιβλιοθήκη online πραουσιάσεων περιλήψεων  βιβλίων οικονομικού περιεχομένου)
Με άριστα το 10  έχει αξιολογηθεί από τους επικοινωνιολόγους του το περιχόμενο του βιβλίου με  9 , όσν αφορά την ουσία, την πρωτοτυπία των  διατυπούμενων  προτάσεων  και το στυλ.

Θεωρώ αρκετά  ενδιαφέρον,  ως  γερμανομαθής  να μεταφράσω και να προσπαθήσω να σας μεταφέρω  τα βασικά σημεία της ανάλυσης τους

Μετα το κραχ  του 2008 οι επαϊοντες  και πολιτικοί βρίσκονται σε κατάσταση σοκ και συναγωνίζονται αλλήλους στην προσπάθεια  ανάλυσης των αιτίων: Πρόκειται  για μια αυτοκαταστροφική  αγνωσία αμέλεια και αφέλεια; Δεν δούλεψαν οι ασφαλιστικές δικλείδες; H υπέρμετρη απληστία;; Είναι αυτή η τιμωρία για την αχαλίνωτη παγκοσμιοποίηση;; Tα τοξικά  χρηματιστηριακά εργαλεία   μόχλευσης στα χέρια ασυνείδητων οικονομολόγων;; H  πρόκειται για την επαλήθευση της πρόγνωσης του Mαρξ για την αποτυχία του καπιταλισμού,  Ολα αυτά μαζί. Ο Βαρουφάκης   εισάγει   επιπλέον ένα συμβολικό παραλληλισμό. H κύρια  αιτία του κραχ του 2008  υπήρξε η μετάλλαξη των ΗΠΑ σε «παγκόσμιο μινώταυρο»  Οπως στον μύθο  για να χορτάσει ο  Μινώταυρος θυσιάζονταν οι παρθένες που προσφέρονταν από  τους υποτελείς της Κρήτης, έτσι  και σήμερα  το  αδηφάγο τέρας καταβροχθίζει συνέχεια  (σημ. μεταφρ.  εννοεί ότι ζητάει  υπεράποδοση  την οποία η πραγματική οικονομία αδυνατεί να αναπαράγει  για την κάλυψη των διογκούμςνων ελλειμμάτων.).

Ο Γιάννης Βαρουφάκης είναι  πολύ δυνατός στους  χαρακτηρισμούς και τους  συμβολισμούς.
Το ασταμάτητο τά:ϊσμα του Μινώταυρου, που εξουσιάζει τα πάντα στην Αμερική,  με κεφάλαια  και αγαθά, έχει αναλάβει η πανστρατιά των νεοφιλελεύθερων οικονομολόγων και επενδυτικών συμβούλων. Σαν βρυκόλακες ρουφούν καθε  ζωτικότητα  τοπικών οικονομιών και επανεμφανίζονται για να δώσουν χείρα βοηθείας. Και το δεξί του χέρι που κατοικοεδρεύει στην Ευρώπη, η Γερμανία, έχει στριμώξει τους υπόλοιπους Ευρωπαίους στην γωνία.  Ωμή  αριστερίζουσα επιχειτρηματολογία  χωρίς ουσία θα μπορούσε να πει κάποιος. Καί όμως ο  καθηγητής οικονομικής θεωρίας του Πανεπιστημίου Αθηνών πέρα από το γλαφυρό αφηγηματικό του ύφος  και την πολυσχιδή δυνατότητα καταγραφής τάσεων και καταστάσεων (σημ. μετάφρ. μια φορά θυμάμαι  ,globalising wall ) με πείρα και γνώση  δίνει  μιά ιδελεαστική έμφαση στην κεϋνσιανή προσέγγιση προτείνοντας την αποδόμηση της χρεωκοπημένης τραπεζοκρατίας  και την  εγκαθίδρυση ενός συστήματος Ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και υποστήριξης. Το ερώτημα  παραμένει: εφικτό (ως ευκαιρία για ένα νέο ξεκίνημα)  η ανεδαφικό;;

Το «παγκόσμιο σχέδιο»
Μετά τον  β΄ παγκόσμιο πόλεμο οι  ΗΠΑ αντιμετώπισαν την πρόκληση  να   πείσουν τς χώρες που δεν είχαν κομμουνιστικό καθεστώς  για την εξασφάλιση που θα τους παρείχε η ασπίδα του καπιταλισμού. Για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο της επανάληψης της κρίσης του 1929, θεμελίωσαν υις αρχές της ανάπτυξης στην σύνοδο του Bretton Woods την 1η Ιουλίου 1944.  Ιδρύθηκαν το παγκόσμιο νομισματικό ταμείο (IWF) και η παγκόσμια τράπεζα και θεσμοθετήθηκε το σύστημα σταθερών ισοτιμιών των  νομισμάτων της δύσης ως προς το δολλάριο και έμμεσα στην τιμή του χρυσού.
Ο Αγγλος οικονομολόγος John Maynard Keynes διατύπωσε τις επιφυλάξεις  του. Αντιπρότεινε  ένα κοινό νόμισμα για ολόκληρο τον καπιταλιστικό κόσμο καθώς και μια διεθνή ένωση συμψηφισμού: International Clearing Union, που θα διέπετο από ένα παγκόσμιο μηχανισμό ανακύκλωσης των πελονασμάτων. Σε καθεστώς διαφορετικών  νομισμάτων  ο μηχανισμός υποτίμησης αντισταθμίζει τις ανισσοροπίες  στα  εξωτερικά ισοζύγια  ελλειματικών χωρών. Στην περίπτωση του ενιαίου νομίσματος δεν μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο. Ο Kεϋνς θεώρησε ότι θα έπρεπε να δοθεί η δυνατότητα σε χώρες με χρόνια ελειμματική διάρθρωση  τoυ ισοζυγίου τους , σε περίοδο ύφεσης, να έχουν πρόσβαση σε άτοκο δανεισμό. Για την   εκταμίευση θα  καλούνταν οι πλεονασματικές χώρες να  καταβάλλουν  ένα  επιτόκιο ποινή . (σημ. μετ: Ο Κέϋνς έχει λάβει υπ όψιν του τις μελέτες του λαμπρού οικονομολόγου Silvio Gesell  που  αναφέρει την ανάγκη επιβολής ενός τέλους στα  χρηματικά διαθέσιμα που παρκάρονται στους θεματοφύλακες διαχείρισης ).

Η αμερικάνικη εκδοχή της ανακύκλωσης
Η πρόταση του Kέϋνς δεν είχε ανταπόκριση στο οικονομικό κατεστημένο των ΗΠΑ. Ειχαν τεράστιο για τα τότε δεδομένα  πλεόνασμα  και όντας υπερδύναμη δεν ήθελαν να υποστούν  την παραμικρή παρέμβαση στην οικονομική τους πολιτική στα πλαίσια του παγκόσμιας εμβέλιας ICU.
Διέβλεψαν την ανάγκη  δημιουργίας  δύο ακόμη νομισματικών πυλώνων , της Γερμανίας  και της Ιαπωνίας . Με το σχέδιο Μάρσαλ αποκατάστησαν την βιομηχανική παραγωγή στην Γερμανία , τις κατετεστραμένες υποδομές σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, και επέβαλαν το πρώτο βήμα της ευρωπαϊκής ενοποίησης (κοινότητα χάλυβα και άνθρακα). Η Ιαπωνία εξελίχθηκε σε μεγάλη βιομηχανική δύναμη και  ο τρίτος κόσμος προμήθευε  τις πρώτες ύλες.
Συνεπεία  της επέλασης της καπιταλιστικής δυναμικής η  συμμετοχή των ΗΠΑ στην παγκόσμια παραγωγή  μειώθηκε κατά 18%, η γερμανική αυξήθηκε κατά 18% και η Ιαπωνική εξακοντίσθηκε  κατα 157%.

H τερατογένεση

Ο πόλεμος του Βετνάμ και οι αυξημένες  κοινωνικές δπάνες της προεδρίας Τζόνσον είχαν σαν συνέπεια το δημόσιο χρέος στις αρχές  του 1971 να φθάσει τα 70 δισ $ έναντι απόθεμάτων χρυσού 12 δισ $. Ο πρόεδρος Νίξον καταργώντας  την κάλυψη (μετατρεψιμότητα) του δολλαρίου από  (σε) χρυσό  προκάλεσε  αλυσιδωτή επιδείνωση των  οικονομιών  της Ευρώπης και της Ιαπωνίας. Η υποτίμηση του δολλαρίου  θα καταστούσε  τα προϊόντα τους ακριβότερα στην παγκόσμια αγορά  Η πετρελαιακή κρίση συντελέσθηκε για να κατακλύσουν τα πετροδολλάρια  την αμερικάνικη κεφαλαιοαγορά  και να υπάρχει αρκετή ρευστότητα  για να καλύπτεται το διογκούμενο έλλειμμα (δημοσιοοικονομικό και  εξωτερικό) των ΗΠΑ.  Ο Paul Volcker με την ανάληψη της προεδρίας της FED εγκαινίασε την δεύτερη φάση, που προέβλεπε, την δεκαετία του 1980, την σταδιακή  ελεγχόμενη διαφοροποίηση της κοινωνικής και οικονομικής  δομής που καπιταλισμού.  Για τους εργαζόμενους της Αμερικής οι πραγματικοί μισθοί παρέμειναιν καθηλωμένοι στα επίπεδα του 1973, καθώς  η παραγωγικότητα  εκτινάχηκε  και τα ταμεία των αμερικάνικων επιχειρήσεων ξεχείλιζαν από κέρδη.

Το τάϊσμα του τέρατος, του οποίου η βουλιμία συνεχώς αυξανόταν  είχαν  αναλάβει πολύτιμοι  αρωγοί και τροφοδότες:

  • η  Wall Street.  Ο φρενήρης  ρυθμός  εξαγορών κια συγχωνεύσεων καθώς  και  η πέραν κάθε λογικής υπερεκτίμηση  στοιχείων ενεργητικού των νέων εταιρειών τεχνολογίας της δεκαετίας  1990 (Νew economy) συνοδεύθηκε από διαστροφικά εργαλεία χρηματοοικονομικής μόχλευσης.
  • χρήμα  ιδιωτικής κοπής: CDOs (Collateralized Debt Obligations). H ελευθερία συναλλαγής με αυτά τα παράγωγα  και ο εγγενής  χαρακτήρας  στοιχήματος οδήγησε  στην μεγάλη  φούσκα.
  • Η  υποστήριξη  της καταναλωτικής πίστης   και η τροφοδοσία των φτωχών λαϊκών στρωμάτων με φτηνά προϊόντα από τρίτες χώρες και υπηρεσίες βασικών αναγκών. Παρ΄ όλα αυτά  ο αριθμός των νεοπτώχων δεν υποχωρούσε.
  • Η οικτρή  διάψευση  της  φιλελεύθερης οικονομικής  θεωρίας , ότι δήθεν χαμηλοί συνετελεστές στην κερδοφορία θα επιφέρουν την αναδιανομή του πλούτου μέσα από ανάπτυξη και ότι η ολιγαρχία του πλούτου θα ανταποκριθεί σ’ αυτό το αίτημα. (σημ. μετ. αποδεικνύεται περίτρανα η τοξικότητα του λιμνάζοντος  μη παραγωγικού κεφαλαίου που  την συμβολίζει ο έγκλειστος  Μινώταυρος).

Η επικράτηση της  » χρεοκοποκρατίας» (bankruptocracy)

To 2006 εκτονώθηκε πρώτη η φούσκα των ακινήτων  χαμηλής εξασφάλισης. Τα  δάνεια  κατέστησαν ανείσπρακτα, αλλά  και τα  CDOs  δεν θα μπορούσαν να καταβληθούν  ελλείψει ρευστότητας  και απαξιώθηκαν και αυτά μέσα σε μιά νύκτα. Oλο το 2007 οι τράπεζες παραπατούσαν και η κατάληξη ήταν η χρεοκοπία της Lehman  τον Σεπτέμβριο του 2008.  Η κρίση μεταδόθηκε στην πραγματική οικονομία και χάθηκαν εκατομύρια θέσεις εργασίας.  Χάθηκαν  παγκοσμίως περιουσιακά στοιχεία  της τάξεως 40 τρις. $, σε αντίθεση με τις τράπεζες που αναζωογονήθηκαν με κεφαλαιακές ενισχύσεις και εγγυήσεις  10 τρις $. Στην κατάσταση αδυναμίας τους χάθηκε  η ευκαιρία να χαλιναγωγηθούν οι εφοδιαστές  του Μινώταυρου. Μόλις ένα χρόνο μετά το κραχ, στα πλαίσια του Geithner- Summers-Plan   ο πρόεδρος Ομπάμα κάλεσε  τους τραπεζίτες στο τραπέζι να ξαναμοιρασθεί η τράπουλα. Ουσιαστικά πήραν κρατικό χρήμα και  εξαγόρασαν τα τοξικά ομόλογα μου είχαν φωλιασμένα στους ισολογισμούς τους  μέσω hedgefunds  που τους ανήκαν και δημιουργήθηκαν για αυτό τον σκοπό.  Οι τράπεζες  ξελάσπωσαν  αφού ξεφορτώθηκαν τα απόβλητα του 1 τρις $ και άρχισε να ξαναστήνεται η πυραμίδα  νέων παραγώγων με χαλιναγώγηση τιμών  μεταφέροντας όλα τα ρίσκα στο κράτος,
Ενα ακόμη παράδειμμα της πρακτικής της  «χρεοκοποκρατίας»  είναι τα   ευρωπαϊά «πακέτα διάσωσης». Tο εργαλείο που χρησιμοποιείται για την επαναχρηματοδότηση των  τραπεζών και όχι των κρατών   αποτελεί μια παραλλαγή των  αναθεματισμένων CDOs. Πρόκειται για  εξασφαλίσεις  τις  οποίες παρέχουν εγγυήτριες  χώρες και  προσμετρούν   για εξασφάλιση ρευστότητας στον  παθόντα από την ΕΚΤ   ανάλογα  με τον βαθμό αξιοπιστίας τους.  Το ντόμινο   είναι αναπόφευκτο, εάν κάποιο  κράτος  αδυνατεί να καταβάλλει  την δόση που  θα του απαιτηθεί από το διευθυντήριο του  EFSF η του ESM,  για να μην καταπέσει η εγγύηση  επειδή ο δανειολήπτης  αδυνατεί εκ νέου  να αναταποκριθεί στις υποχρεώσεις του . Είναι σαν τους ορειβάτες που ο ασθενέστερος συμπαρασύρει τους άλλους και τελευταίος κατακρημνίζεται ο πιό δυνατός.

Η αλήθεια για την ευρωπαϊκή κρίση
Η αρχιτεκτονική του  ΕΥΡΩ  υπέφερε ευθύς εξ αρχής από ένα καταστικό  ελάττωμα. Δεν είχε προβλεφθεί  μηχανισμός ανακύκλωσης και διοχέτευσης των πλεονασμάτων.  Εξυπηρετούσε πρωτίστως  τα συμφέροντα της  Γερμανίας , της οποίας  η ανταγωνιστικότητα αυξάνοταν το ίδιο και το πλεόνασμα του ισοζυγίου της.  Οι ελειμματικές  χώρες  δεν μπορούν να  γίνουν τεχνητά ανταγωνιστικότερες ελλείψει ιδίου νομίσματος  και κινδυνεύουν να περιέλθουν σε αδυναμία αναχρηματόδοτησης του χρέους τους, και οι τραπεζίτες  που έχουν εξασφαλίσει   πρόσβαση στο μηχανισμό στήριξης μέσω των εγγυήσεων , ποντάρουν στην αδυναμία αποπληρωμής  αυτών που  ουσιαστικά τους υποστηρίζουν μέσω των κοινοτικών μηχανισμών της ευρωζώνης.

Πρόταση για την μετά τον Μινώταυρο εποχή
Τώρα  που ο Μινώταυρος  σωριάζεται και τον εγκαταλείπουν σταδιακά οι δυνάμεις του, για να σταματήσει ο κατστροφική περιδίνισηση στην χοάνη του  λογιστικού χρέους απαιτούνται κατά τον Γιάννη Βαρουφάκη  τρεις αποφασιστικές πρωτοβουλίες :

  1. Η ΕΚΤ  θέτει σαν όρο  για την  ενίχυση  της ρευστότητας των τραπεζών την διαγραφή  μέρους των χρεών των  ελλειμματικών κρατών.
  2. Το  κρατικό χρέους  κάθε κράτους μέλους μέχρι του αποδεκτού ορίου ( Μάστριχτ) του 60% του ΑΕΠ  μεταφέρεται στην ΕΚΤ. Η συναλλαγή βασίζεται σε έκδοση σχετικού ευρωομολόγου με την εγγύηση της της ΕΚΤ.  Κάθε  κράτος  μέλος υποχρεούται να εξυπηρετί τα τοκοχρεολύσια  των ευρωομολόγων προς την EKT και ταυτόχρονα απολαμβάνει μειωμένου σε σχέση με την αγορά ευρωεπιτοκίου.
  3. Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα  Επενδύσεων υποβοηθει την ανακύκλωση των πλεονασμάτων. Υπό κανονικές συνθήκες απιτείται στα επενδυτικά προγράμματα ίδια συμμετοχή των κρατών μελών. Αν αυτό γιά κάποια δεν είναι συγκυριακά εφικτό, μπορεί η συμμετοχή να καλυφθεί με ευρωομόλογο εκδόσεως της ΕΚΤ. Ουσιαστικα η ΕΚΤ προβαίνει σε ανακατανομή των διαθέσιμων πόρων.

Γιατί ότι δεν  έχουν γίνει ήδη  βήματα προς αυτή την κατεύθυνση?? (Σημ. μετ.: H Γερμανία αντιτίθεται  και  επιμέμνει   δια στόματος Ηans Werner Sinn  για  τα αυξημένα  ρίσκα που έχει ανα- λάβει λόγω της ανισορροπίας στο σύστημα εκκαθαρίσεων συναλλαγών της ευροζώνης ΤΑRGET 2 ). Οι πλεονασματικές  χώρες ενδεχομένως να παίζουν με την ιδέα να  επιχειρήσουν έξοδο από την ζώνη του ΕΥΡΩ.

Πηγή

 

Advertisements

3 thoughts on “Ο Λαβύρινθος ενός Χρέους

  1. Ο/Η ΚΛΕΙΩ λέει:

    Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΜΙΝΩΤΑΥΡΟΥ ΚΑΙ Η ΤΡΟΦΟΔΟΣΙΑ ΤΟΥ
    Πως κατάφερε η Αμερικη με δυο μεγάλα ελλείμματα να διατηρεί την διεθνή της ηγεμονία;;; Πολύ απλό, όλος ο υπόλοιπος κόσμος έστελνε τα κεφάλαια του στον ναό του χρήματος
    «Γνωρίζω ότι ο κόσμος όλος ποθεί τη σταθερότητα, όως η σταθερότητα δεν μας συμφέρει στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Γι΄αυτό ετοιμαζόμαστε να αποσταθεροποιήσουμε την παγκόσμια οικονομία δρομολογώντας όλο και πιο ασύμμετρες ροές κεφαλαίων και αγαθών που θα μας επιτρέψουν.
    – ΝΑ ΔΙΑΤΗΡΗΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΗΓΕΜΟΝΊΑ ΜΑΣ ΠΑΡΑ ΤΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ ΜΑΣ
    – ΝΑ ΜΗ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΣΦΙΓΓΟΥΜΕ ΤΟ ΖΩΝΑΡΙ ΜΑΣ (ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΟΙ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΙ ΤΩΝ ΥΨΗΛΩΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΑΞΕΩΝ) ΚΑΙ
    – ΝΑ ΔΙΑΤΗΡΟΥΜΕ ΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟ ΣΦΡΙΓΗΛΟ ΑΠΟΡΡΟΦΩΝΤΑΣ ΚΑΘΑΡΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΠΛΕΟΝΑΣΜΑΤΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΙΑΠΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΡΓΟΤΕΡΑ ΚΙΝΑΣ).
    – ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΣΕ ΟΛΑ ΑΥΤΑ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΕΡΟΣ ΤΩΝ ΑΣΥΜΜΕΤΡΩΝ ΡΟΩΝ ΚΕΦΑΛΙΩΝ ΠΟΥ ΘΑ ΩΘΟΥΝ ΤΑ ΚΕΡΔΗ ΤΩΝ ΜΗ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧ/ΣΕΩΝ ΠΡΟΣ ΤΗΝ WALL STREET, ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΩΝΤΑΣ ΕΤΣΙ ΤΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ ΜΑΣ.
    ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΜΙΛΙΑ-ΑΝΑΚΟΙΝΩΘΕΝ ΤΟΥ ΤΟΤΕ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΩΝ ΗΠΑ ΤΟ 1980, ΟΠΟΥ ΦΑΙΝΟΝΤΑΙ ΚΑΘΑΡΑ ΟΙ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ «ΜΙΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗ ΔΙΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΘΕΜΙΤΟ ΣΤΟΧΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΠΑ»

  2. Ο/Η ΚΛΕΙΩ λέει:

    Κατά την διάρκεια της παντοδυναμίας του παγκόσμιου Μινώταυρου η οικονομική θεωρία είχε μετατραπεί σε μία μαθηματικοποιημένη δεισιδαιμονία η οποία όπλιζε του χρηματιστές με την υπεράνθρωπη και εξωφρενικά παράλογη αυτοπεποίηθηση που ήταν αναγκαία για να γκρεμίσουν το σύστημα που τους έτρεφε (ενδεχομένως ενάντια στην κρίση τους κσι στις επιθυμίες τους). ΗΤΑΝ, ΟΝΤΩΣ ΜΙΑ ΑΠΟΛΥΤΩΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΡΧΑΙ ΤΡΑΓΩΔΙΑ.» Γ. ΒΑΡΟΥΦΑΚΗΣ

  3. Ο/Η ΚΛΕΙΩ λέει:

    Η ΑΡΠΑΓΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ
    Ο Μύθος της ΑΡΠΑΓΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ είναι γνωστός,με την Ευρώπη να είναι η γιαγιά του Μινώταυρου. Μία από τις εκδοχές του, πριν να επιστρέψει στην Ηρα ο Δίας έδωσε στην Ευρώπη έναν σκύλο τον ΛΑΙΛΑΠΑ, που έπιανε πάντα το θήραμά του, και ένα ακόντιο που δεν αστοχούσε ποτέ.
    Ο Λαίλαψ επιστρατεύτηκε να κυνηγήσει την Τευμησία Αλεπού, ένα ζώο που οι θεοί είχαν προικίσει να μην πιαστεί ποτέ. Στο τέλος ο Δίας έβαλε τέλος σε αυτή την αέναη αντινομία και μετέτρεψε τα δύο ζώα σε αστέρια.
    Τώρα που οι Ευρωπαίοι ηγέτες παλεύουν με νύχια και με δόντια να διορθώσουν τα δομικά προβλήματα του ΕΥΡΩ με τσιρότα και για να μην καταντήσει η ΕΥΡΩΖΩΝΗ ένα ΔΙΑΤΤΩΝ ΑΣΤΕΡΑΣ απολιθωμένος στα βιβλία οικονομικής ιστορίας, ίσως να βοηθούσε αυτός ο Ελληνικός μύθος, με έναν σκύλο που πάντα πιάνει το θήραμά του και με μία Αλεπού που ποτέ δεν πιάνεται.
    .»Σχόλιο απο το βιβλίο του Γ. Βαρουφάκη «Ο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΜΙΝΩΤΑΥΡΟΣ

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s